Landgoed Ewsum

Bijzonder verdedigingswerk uit de late Middeleeuwen.

Geen toegang tot het Koetshuis, anders dan de Theeschenkerij.

Het Borgterrein Ewsum heeft een bijzonder bouwwerk, uniek voor de procincie en zeldzaam in de rest van Nederland. Een Donjon is een soort toren, dat als verdedigingswerk werd gebruikt. De muren zijn twee meter dik en hebben smalle openingen van waaruit de vijand kon worden beschoten. 

Oorspronkelijk had deze Donjon nog een tweede verdieding. Maar die is gesloopt tijdens een van de ingrijpende verbouwingen. Voor 1648 was de Donjon onderdeel van de Borg en vormde daarmee een geheel. Na de sloop van een groot deel van de oudste delen uit de 14e eeuw is de verdieping afgebroken en kwam de Donjon min of meer los te staan van de rest. De functie van de verdedigingstoren was al verloren gegaan. De Borg moet er in zijn glorietijd overigens imposant hebben uitgezien met het torentje in het midden. 

Dat de Borgheren en de notabelen in de Stad Groningen niet altijd met elkaar overweg konden, blijkt wel uit de plaquette die in de muur van de Donjon is gemesteld. 

De laatste bewoner probeerde de Borg in het midden van de 19e eeuw nog te verkopen, maar zonder succes. De laatste eigenaar die het bezit via een openbare verkoping had verkregen, liet het vervallen gebouw afgebreken. Alleen de Donjon en een Schathuis bleven gespaard. Het Schathuis is een Bed & Breakfast en Theeschenkerij. Op het terrein bevindt zich een fraai aangelegde tuin met fruitmuur en druivenkas. In het bos dat in de jaren '80 van de vorige eeuw werd aangelegd zijn mooie wandelingen te maken.